fbpx
Image Alt

ΔΙΑΤΡΟΦΗ

μπάρες δημητριακών, ροφήμα, βάρη, υγεία και διατροφή, τροφή για αθλητές

Τροφιμα αθλητικης διατροφης: Μονο για αθλητες;

Σήμερα τα τρόφιμα και συμπληρώματα αθλητικής διατροφής έχουν αποκτήσει δυναμική παρουσία, όχι μόνο σε χώρους και καταστήματα που απευθύνονται σε αθλητές και ασκούμενους, αλλά και σε σημεία ευρύτερης επισκεψιμότητας όπως φαρμακεία, σούπερ μάρκετ, καταστήματα υγιεινής διατροφής κλπ. Γεγονός που δημιουργεί αυτομάτως πληθώρα ερωτημάτων στο μέσο καταναλωτή που ενδεχομένως δεν αθλείται:

  • Είναι ασφαλή να χρησιμοποιηθούν από κάποιον που δεν είναι αθλητής ή δε γυμνάζεται?
  • Με ποιο τρόπο μπορούν να χρησιμοποιηθούν?
  • Μπορούν να αποτελέσουν μέρος μια ισορροπημένης διατροφής?

 

Τα προϊόντα αθλητικής διατροφής είτε αυτά είναι τρόφιμα ή συμπληρώματα έχουν δημιουργηθεί με σκοπό την κάλυψη των ιδιαίτερων διατροφικών αναγκών που έχει ένας αθλητής ή ασκούμενος με απώτερο σκοπό τη βελτίωση της απόδοσης του, τη διατήρηση της καλής υγείας του και τη διευκόλυνση της καθημερινότητας του. Τα περισσότερο δημοφιλή προϊόντα που είναι και αυτά που συναντάμε ευκολότερα και σε μη αθλητικά σημεία πώλησης, συνοψίζονται στις σκόνες πρωτεΐνης, τις μπάρες ενέργειας ή πρωτεΐνης, τους ηλεκτρολύτες, το μαγνήσιο και τα ενεργειακά ροφήματα.

 

Σκόνη πρωτεΐνης

Ο κύριος σκοπός που εξυπηρετεί είναι η διατήρηση ή αύξηση του μυϊκού ιστού και η αποκατάσταση των μυών μετά την άσκηση. Ωστόσο, η σκόνη πρωτεΐνης  μπορεί να βρει πρακτική εφαρμογή και στην καθημερινότητα ενός ατόμου που δεν γυμνάζεται. Μπορεί να αποτελέσει ένα ελαφρύ και χορταστικό υποκατάστατο γεύματος όταν ο χρόνος για φαγητό είναι περιορισμένος. Αντίστοιχα, μπορεί να χρησιμοποιηθεί ως συστατικό στην εκτέλεση διαφόρων συνταγών. Με λίγη φαντασία μπορεί να συνδυαστεί με φρούτα, γιαούρτι ή γάλα στην παρασκευή smoothies ή να προστεθεί σε κέικ, pancakes, παγωτό, κρέμες ενισχύοντας τόσο γευστικά όσο και θρεπτικά το τελικό αποτέλεσμα.

Η σκόνη πρωτεΐνης αποτελεί εξαιρετική και αρκετά ωφέλιμη επιλογή για χορτοφάγους ή ηλικιωμένα άτομα. Στην περίπτωση των χορτοφάγων η διατροφή στερείται συχνά την παρουσία επαρκούς ποσότητας πρωτεΐνης υψηλής βιολογικής αξίας για αυτό και η χρήση σκόνης πρωτεΐνης μπορεί να συμβάλλει στη συμπλήρωση των πρωτεϊνικών τους αναγκών. Αντίστοιχα, οι ηλικιωμένοι επίσης θα επωφελούνταν από την κατανάλωση σκόνης πρωτεΐνης λόγω της μείωσης που υφίστανται στη μυϊκή μάζα του σώματος με το πέρασμα των ετών.

 

Μπάρες

Οι μπάρες, είτε πρόκειται για ενεργειακές ή πρωτεϊνικές, αποτελούν πρακτική, εύκολη και χορταστική επιλογή σνακ. Όσοι ασκούνται επιλέγουν τις μεν για αύξηση των ενεργειακών αποθεμάτων πριν την άσκηση και τις δε για τη μυϊκή αναδόμηση και αποκατάσταση μετά από άσκηση ή προπόνηση δύναμης.

Εφόσον οι ενεργειακές μπάρες προορίζονται για κατανάλωση πριν την άσκηση είναι σημαντικό να είναι εύπεπτες και ελαφριές ώστε να μην προκαλούν φούσκωμα, στομαχικές διαταραχές και δυσκολίες στην έκβαση της προπόνησης. Αντίστοιχα, οι πρωτεϊνικές μπάρες  οφείλουν να περιέχουν ικανοποιητική ποσότητα πρωτεΐνης και χαμηλές ποσότητες λιπαρών και ζάχαρης.

Πέραν της άσκησης και οι 2 επιλογές μπορούν να καταναλωθούν στα πλαίσια μιας ισορροπημένης διατροφής που δε συνδυάζεται με συστηματική φυσική δραστηριότητα. Λόγω της γλυκιάς, συνήθως, γεύσης τους είναι ικανές να καλύψουν την επιθυμία για κατανάλωση γλυκού προσφέροντας μία περισσότερο θρεπτική επιλογή. Επιπλέον, όσες αποδίδουν περισσότερες από 200 θερμίδες μπορούν να καταναλωθούν και ως υποκατάστατο γεύματος στα πλαίσια προσπάθειας ελέγχου βάρους ή απλά σαν εύκολη λύση για κάποιον που βρίσκεται πολλές ώρες εκτός σπιτιού.

 

Ηλεκτρολύτες

Τα συμπληρώματα με ηλεκτρολύτες και τα διάφορα υποτονικά ροφήματα είναι απαραίτητα για την επαρκή ενυδάτωση του οργανισμού, την πρόληψη της αφυδάτωσης και την αποκατάσταση της ισορροπίας των ηλεκτρολυτών του σώματος. Η απώλεια ηλεκτρολυτών και η πιθανή εμφάνιση αφυδάτωσης είναι αποτέλεσμα της μεγάλης απώλειας υγρών, η οποία μπορεί να οφείλεται σε έντονη εφίδρωση, διούρηση ή διάφορες παθολογικές καταστάσεις.

Πέραν της έντονης φυσικής δραστηριότητας που οδηγεί σε αυξημένη εφίδρωση, η εφίδρωση λόγω της υψηλής θερμοκρασίας το καλοκαίρι, η εμφάνιση μυϊκών κραμπών, η θερμική εξάντληση, οι διαρκείς εμετοί ή οι διαρροϊκές κενώσεις, ή απλά η επαρκής ενυδάτωση του οργανισμού είναι περιπτώσεις όπου ένα ρόφημα ηλεκτρολυτών θα αποτελούσε ιδανική επιλογή και λύση.

 

Από τα παραπάνω είναι εμφανές πως πολλά προϊόντα αθλητικής διατροφής μπορούν να ενταχθούν στην καθημερινότητα ενός ατόμου και να αποτελέσουν μέρος μιας ισορροπημένης διατροφής, ανεξαρτήτως παρουσίας ή απουσίας άσκησης.

Ιδανικά η κατανάλωση φαγητού που έχει παρασκευαστεί στο σπίτι, με φρέσκα υλικά και υγιεινό τρόπο είναι η πρώτη και κύρια επιλογή για να καλύψει τις όποιες διατροφικές μας ανάγκες. Ωστόσο, στα πλαίσια της σημερινής πραγματικότητας που οι ρυθμοί ζωής και οι υποχρεώσεις περιορίζουν κατά πολύ την επιλογή αυτή, προτάσεις όπως οι παραπάνω μπορούν να συμβάλλουν στην καλύτερη δυνατή θρέψη και ενίσχυση του οργανισμού, προσφέροντας παράλληλα πρακτικότητα και ευκολία.

 

Βέβαια, ένα πολύ σημαντικό και συχνά αμφιλεγόμενο ζήτημα είναι αυτό της ασφάλειας χρήσης τους. Δεν είναι λίγες οι φορές που περιστατικά κατανάλωσης προϊόντων αθλητικής διατροφής έχουν προκαλέσει ανησυχία και πανικό. Το ίδιο φυσικά έχει συμβεί και με απλά συμπληρώματα διατροφής ή ακόμα με τρόφιμα. Η  ασφάλεια υπόκειται πάντα στις ίδιες προϋποθέσεις χρήσης είτε πρόκειται για φαγητό, ποτό, συμπληρώματα διατροφής ή προϊόντα αθλητικής διατροφής:

  • Διαβάζουμε πάντα την ετικέτα διατροφικής ανάλυσης και συστατικών του προϊόντος Χρησιμοποιούμε σύμφωνα με τις αναγραφόμενες στη συσκευασία οδηγίες ή την καθοδήγηση κάποιου ειδικού
  • Αποφεύγουμε τις καταχρήσεις
  • Τηρούμε τις σωστές συνθήκες διατήρησης
  • Σε περιπτώσεις προβλημάτων υγείας συμβουλευόμαστε πάντα το γιατρό μας για την καταλληλόλητα ή μη του εκάστοτε σκευάσματος/τροφίμου για την περίπτωσή μας

 

References

National Center for Complimentary and Integrative Health, Using Dietary Supplements Wisely, accessed 20 July 2019, <https://nccih.nih.gov/health/supplements/wiseuse.htm>.

US Food & Drug Administration 2017, What You Need to Know about Dietary Supplements, accessed 29 November 2017, <https://www.fda.gov/food/buy-store-serve-safe-food/what-you-need-know-about-dietary-supplements>.

 

Ελίνα Ασημακοπούλου
Διαιτολόγος – Διατροφολόγος, BSc

[email protected]